Tin Mừng: Ga 3,16-18
16 “Thiên Chúa yêu thế gian đến nỗi đã ban Con Một, để ai tin vào Con của Người thì khỏi phải chết, nhưng được sống muôn đời. 17 Quả vậy, Thiên Chúa sai Con của Người đến thế gian, không phải để lên án thế gian, nhưng là để thế gian, nhờ Con của Người, mà được cứu độ. 18 Ai tin vào Con của Người, thì không bị lên án ; nhưng kẻ không tin, thì bị lên án rồi, vì đã không tin vào danh của Con Một Thiên Chúa.”
Suy niệm
MỘT CHUYỂN ĐỘNG – KHÔNG PHẢI MỘT CÔNG THỨC
“Đến nỗi ban Con Một!”.
“Con Thiên Chúa đã làm người để con người được tham dự vào sự sống của Thiên Chúa!” – Athanasiô.
Kính thưa Anh Chị em,
Tin Mừng hôm nay không mặc khải Chúa Ba Ngôi như một công thức để giải thích, nhưng như một chuyển động để bước vào: Chúa Cha ban Con Một cho thế gian, để thế gian được dự phần sự sống của Thiên Chúa. Đó là ‘một chuyển động – không phải một công thức’.
Điều đáng chú ý là Gioan không mô tả Thiên Chúa bằng những khái niệm siêu hình, nhưng bằng những động từ: yêu, ban, sai và cứu. Chúng ta biết Thiên Chúa là ai nhờ những gì Ngài thực hiện cho thế gian. Vì thế, Ba Ngôi không được mặc khải như một công thức về Thiên Chúa, nhưng như một lịch sử tình yêu. Đóng khung Thiên Chúa vào công thức là đang thờ lạy một ngẫu tượng thần học. Hans Urs von Balthasar gọi chuyển động ấy là theo-drama – “vở kịch thần linh”, trong đó Chúa Cha trao ban Chúa Con cho thế gian để thế gian được cứu độ.
Điều gây ngạc nhiên nhất không phải là việc Thiên Chúa yêu, nhưng là đối tượng được Ngài yêu. Gioan dùng từ kosmos – “thế gian”. Trong Tin Mừng thứ tư, kosmos còn là thế giới khước từ Thiên Chúa và chống lại ánh sáng. Thế nhưng, chính thế giới ấy lại được yêu thương. Tình yêu đi trước sự hoán cải; ân sủng đi trước mọi công trạng. Yêu một thế giới dễ thương là thoả hiệp; yêu một thế giới tội lỗi mới là cứu độ.
Nhưng chuyển động tình yêu của Ba Ngôi không cưỡng ép ai. Thiên Chúa không sai Con đến để kết án thế gian, nhưng để cứu độ thế gian. Vì thế, phán xét trong Gioan trước hết là một sự tự phán xét. Khi khước từ Đấng được trao ban, con người tự tách mình khỏi sự sống phát xuất từ Chúa Cha. Thiên Chúa không ngừng yêu thương; chính việc khước từ tình yêu ấy mới trở thành phán xét. “Cửa hoả ngục được khoá từ phía trong!” – C. S. Lewis.
Các bài đọc hôm nay cho thấy điều đó. Môsê không gặp một định nghĩa về Thiên Chúa, nhưng gặp một Thiên Chúa “từ bi và nhân hậu”; Phaolô cũng không trình bày một công thức tín lý, nhưng một lời chúc: “ân sủng, tình yêu và hiệp thông”. Và Hội Thánh đáp lại bằng khúc tụng ca của Đaniel: “Xin dâng lời khen ngợi suy tôn muôn đời!”. Trước mầu nhiệm Ba Ngôi, thái độ đầu tiên không phải là giải thích; nhưng là bước vào, ở lại và tôn thờ. Có những thực tại chỉ được hiểu từ bên trong khi người ta tham dự vào đó.
Anh Chị em,
Đức Kitô không chỉ mặc khải Thiên Chúa; Ngài đưa chúng ta vào chính sự sống của Thiên Chúa. Nơi Ngài, chuyển động yêu thương của Chúa Cha trở nên hữu hình. Vì thế, tin không chỉ là đồng ý với một công thức, nhưng là bước vào một tương quan; không chỉ là hiểu một mầu nhiệm, nhưng là sống trong mầu nhiệm ấy. Đức tin không phải là một bài kiểm tra giáo lý; đó là cuộc xuất hành vào tình yêu. Thiên Chúa không cần những khán giả đứng xem, Ngài cần những chứng nhân dám nhập cuộc. Đó là ‘một chuyển động – không phải một công thức’.
Chúng ta có thể cầu nguyện,
“Lạy Chúa Ba Ngôi, xin kéo con vào ‘vở kịch thần linh’ của tình yêu Chúa, để con biết yêu thương, trao ban như Chúa đã không ngừng trao ban cho thế gian!”, Amen.
Lm. Minh Anh, Tgp. Huế
